Vesti

Advokati Beograd – pravo preče kupovine (ugovorno pravo)

Autor 26. oktobar 2023.jul 28th, 2026

Kod prava preče kupovine se razlikuje pravo preče kupovine po osnovu ugovora (ugovorno pravo preče kupovine) i zakonsko pravo preče kupovine.

Ugovorno pravo preče kupovine nastaje izjavom volje za slučaj smrti (pravo preče kupovine na osnovu testamenta)

ili šire gledano jednostranom izjavom volje.

1. Zakonsko pravo preče kupovine

Zakonsko pravo preče kupovine nastaje kada sopstvenik vrši prodaju i to pre sklapanja ugovora o prodaji. Predmet prodaje se mora, prema zakonu, prvo ponuditi licima koje imaju prvenstvo kupovine odnosno preče pravo kupovine.

Zakonsko pravo preče kupovine se javlja kod prodaje poljoprivrednog zemljišta (pravo preče kupovine imaju poljoprivredne organizacije, opštine, vlasnik susednog poljoprivrednog zemljišta), prodaje šume (pravo preče kupovine imaju organizacije koja upravljaju šumom, potom opština), prodaje poslovnog prostora i zemljišta u građevinskom području (prva ponuda je opština), prodaje stana (pravo preče kupovine ima suvlasnik, imalac stanarskog prava, opština). Supružnik ima preče pravo kupovine kada se u izvršnom postupku prodaju stvari koje su prilikom deobe pripale drugom suprugu.

2. Ugovorno pravo preče kupovine

Ugovorno pravo preče kupovine nastaje saglasnošću volja ugovornih strana. Osnov ovog vida prava preče kupovine je ugovor o pravu preče kupovine.
Ugovor o pravu preče kupovine nastaje iz sporedne pogodbe koja se predviđa uz ugovor o prodaji. Ugovor o pravu preče kupovine podrazumeva da se u slučaju nameravane prodaje predmet prodaje prvo ponudi prodavcu po ceni i pod uslovima pod kojima kupac namerava da je izvrši prodaju trećem licu.

Osnovne razlike između ugovornog i zakonskog prava preče kupovine su prisutne u pogledu:
– mogućnosti suprotstavljanja prava preče kupovine trećim licima (kod zakonskog prava preče kupovine se može suprotstaviti trećem licu bez obzira na savesnost, dok se ugovorno pravo preče kupovine može suprotstaviti samo ako je kupac bio nesavestan),
– zahtevanja od trećeg lica da se prodata stvar ustupi njemu (ali samo ako je treće lice bilo nesavesno, a ukoliko je savesno, nosilac prava preče kupovina ima pravo da zahteva naknadu štete od svog saugovornika),
– osnova prenosivosti (zakonsko pravo preče kupovine se ne može prenositi pravnim poslom među živim licima, niti se može nasleđivati).

Oznake:

Slavica Janjić

Autor Slavica Janjić

Advokat Slavica Janjić diplomirala je na Pravnom fakultetu, a još tokom studija sticala je praktično pravničko iskustvo obavljajući dužnost sudije porotnika u Osnovnom sudu u Aranđelovcu. Položila je pravosudni ispit i ima dugogodišnje profesionalno iskustvo u zastupanju i pružanju pravne pomoći fizičkim i pravnim licima u oblastima građanskog, privrednog, upravnog i krivičnog prava. Svoje stručno usavršavanje nastavila je pohađajući specijalističke studije iz poreskog prava, kao i polaganjem stručnog ispita za zastupnika za intelektualnu svojinu i ispita za javnog beležnika. Završila je i obuku za medijatora (posrednika) i upisana je u Registar posrednika Ministarstva pravde Republike Srbije. Član je Advokatske komore Srbije i Advokatske komore Beograda. Profesionalnu karijeru započela je u privrednom društvu „Šamot“ a.d. Aranđelovac. U periodu od 1993. do 2001. godine obavljala je rukovodeće pravne poslove i funkciju direktora. Nakon toga, preuzima dužnost rukovodioca pravne službe u Direkciji za građevinsko zemljište. Tokom tog perioda bila je odgovorna za saradnju sa državnim organima, izradu opštih akata, pripremu i realizaciju ugovora o komunalnom opremanju zemljišta, kao i drugih složenih pravnih poslova. Posebnu pravno-advokatsku stručnost stekla je u oblasti nepokretnosti, imovinskopravnih odnosa i pravnih pitanja vezanih za građevinsko zemljište. Tokom svoje karijere uspešno je zastupala fizička i pravna lica u velikom broju složenih predmeta gotovo iz svih pravnih oblasti, pružajući sveobuhvatnu pravnu podršku, strateško savetovanje i stručno i profesionalno vođenje sudskih postupaka. Član je Udruženja pravnika u privredi i kontinuirano prati razvoj domaće i međunarodne pravne prakse, radi pružanja pravnih usluga na najvišem profesionalnom nivou. Advokat Slavica Janjić pruža pravne usluge u velikom broju pravnih oblasti, sa posebnim fokusom na imovinsko pravo, privredno pravo, nasledno pravo, porodično pravo, radne sporove, upravne postupke i zastupanje pred sudovima i drugim državnim organima. Pored maternjeg jezika, tečno govori engleski jezik i poseduje napredno znanje rada na računaru i savremenim poslovnim softverskim alatima.

Sledeća objava